11.3.17

Divertimento xeométrico(7)


Revisando o fantástico libro de Ross Honsberger Mathematical Gems II (táboa de contidos en Cut the Knot) atopei esta propiedade dos triángulos.
Como é usual nos divertimentos, non vou explicar nada; tócavos a vós adiviñar que sucede na figura:



9.3.17

A voltas co octógono


Na anterior entrada propoñía a seguinte figura, na que aparece un octógono que tiña algo de curioso:

  

Non obtiven resposta no blogue, mais si en twitter:

Efectivamente o curioso do octógono, polo menos para min, é que tendo todos os lados iguais, non é regular debido a que os seus ángulos non son iguais, senón que hai dous tipos: os dos vértices N-O-S-L son menores cós dos vértices NO-SO-SE-NE.

Na seguinte figura podedes comparar a situación dos vértices do noso octógono(·) coa dos vértices(x) do octógono regular que comparte co noso o centro e a medida do lado:

  
Como actividade para levar á aula da ESO, o interesante sería pedir aos alumnos que atopasen distintos xeitos de amosar que o octógono non é regular. Ademais de adestrar a 'vista' xeométrica, a idea serviría tamén para practicar as demostracións informais: 'se fose regular, a propiedade ___ tería que cumprirse, mais non se cumpre, por tanto...'

Aínda no bacharelato, se houbese tempo, podería ampliarse a lista de métodos para demostrar que non é regular, co cálculo explícito das coordenadas das interseccións, o produto escalar, etc.

3.3.17

Un octógono calquera


No capítulo 3, Espacio y forma, do libro Aprender a enseñar matemáticas en la educación secundaria obligatoria, de Cecilia Calvo et al. dei con esta situación. Aínda sendo elementar, como eu non sabía dela, compártoa aquí.


 
  

Partimos dun cadrado, unimos cada vértice cos puntos medios dos dous lados nos que non está, obtendo 8 segmentos. Consideramos os puntos de intersección, violetas na figura, que forman un octógono.

Pois ben:

Que ten de curioso este octógono?

11.2.17

Reflexionemos, pois


A penúltima entrada nos Retallos de Matemáticas trouxo á memoria un vello problema que utiliza a mesma poderosa idea. Xulgade vós mesmos:


Imaxinade que temos unha bóla de billar colocada no punto de coordenadas (10,3). Dámoslle co taco sen efecto e a bóla, despois de rebotar en dúas bandas, chega ao punto (5,5). Cal foi a lonxitude do percorrido total da bóla?


Poño os ángulos por se alguén non lembra a propiedade fundamental


O que máis me presta deste problema é que pode resolverse por "forza bruta", dominando un chisco de Trigonometría. Mais non é necesario...

31.1.17

Outro problema de dobrar cousas


Os problemas nos que dobramos figuras xeométricas son habituais nos concursos matemáticos, probablememente porque adoitan incorporar a xeometría euclidiana elementar: congruencia, semellanza e Teorema de Pitágoras. Cunha situación sinxela de base podemos chegar a complicar moito as cousas. Eu mesmo compartín un problema dese estilos hai ano e medio:


Hoxe quería compartir un problema dese tipo, aínda que non tan enleado:


Temos unha faixa rectangular de papel de 4 decímetros de ancho. Dobrámola arredor da liña AX, de tal xeito que a esquina C cae no punto C', que forma con outra esquina A e co punto de solapamento B un triángulo rectángulo 3-4-5. A que distancia está X de C?